Symmetry และสถานะของสสาร 2 :การเปลี่ยนสถานะของสสาร และ Universality

** เครดิตรูป Feature Image จาก [3] จากบทความตอนที่แล้ว ผมเกริ่นไว้คร่าวๆว่า การเปลี่ยนสถานะของสสารสามารถ detect ได้จากการวัดปริมาณบางตัวจากสสารที่เราศึกษานะครับ ใน entry นี้เราจะมาดูกันว่าเกิดอะไรขึ้นกับปริมาณพวกนั้นใน second order phase transition แล้วเราจะอธิบายมันได้ยังไง ต้องย้อนความหลังก่อนนิดนึงนะครับ ว่าเหตุผลที่เราสนใจศึกษา second order phase transition เพราะว่า เราอยากรู้ว่า “ระบบทำลาย symmetry ของตัวมันเองได้ยังไง?” ก่อนอื่น สมมติว่าผมมีแม่เหล็กอยู่หนึ่งชิ้น ผมอยากจะศึกษามัน คำถามแรกที่ผมต้องตอบคือผมจะวัดอะไรดี สำหรับในบทความนี้ผมจะขอยกตัวอย่างสองปริมาณที่น่าสนใจครับคือ Magnetic susceptibility : การที่สสารกลายเป็นแม่เหล็กแปลว่ามัน generate สนามแม่เหล็กได้ด้วยตัวของมันเอง ซึ่งความเข้มของสนามแม่เหล็กจะแปรผันกับปริมาณตัวนึงที่เรียกว่า “magnetisation” สิ่งที่ผมอยากรู้คือ ถ้าสมมติผมเอาสนามแม่เหล็กเบาๆไปใกล้ๆมันเนี่ย magnetisation มันจะเปลี่ยนไปแค่ไหน ปริมาณนี้เรียกว่า (susceptibility) ครับ Correlation length : คือผมอยากรู้ว่าถ้าผม flip spin … Continue reading

Symmetry และสถานะของสสาร 1 : การจำแนกสถานะรอบๆตัวเราโดยใช้ Symmetry

ต่อยอดจากกระทู้ 101 ปีแห่งการค้นพบ SUPERCONDUCTOR สสารมีกี่สถานะ ผมเชื่อว่า เราคงจะเคยได้ยินครูสมัยประถมสอนมาบ้างว่า สถานะของสสาร ทีอยู่สามสถานะ คือ ของแข็ง ของเหลว ก๊าซ (บางคนอาจจะบอกว่าพลาสมา ด้วย) ซึ่ง….คงจะถูกเมื่อหลายร้อยปีที่แล้ว แล้ว…ถ้าอย่างนั้น สสารมีกี่สถานะ แล้วมีสถานะอะไรบ้าง? ผมไม่รู้ครับ ตอบไม่ได้ มันมีเยอะไปหมด เอาล่ะ ผมเชื่อว่าหลายคนคงจะไม่พอใจคำตอบนี้ ผมคงจะต้องขอถามกลับว่า “แล้วคุณใช้วิธีอะไรจำแนกสถานะของสสาร ? ” ถ้าคุณชอบทดลอง คุณอาจจะบอกว่า ก็อัดสสารไว้ใน fixed volume chamber อันนึง แล้วก็ vary อุณหภูมิ เสร็จแล้วก็วัดพวกความดันดูว่ามันแปรผันยังไงกับอุณหภูมิ อะไรทำนองนี้ พอคุณได้ data พวกนั้นจนครบแล้ว คุณอาจจะเขียน phase diagram ที่บอกว่าที่ อุณหภูมิเท่านี้ สสารของคุณเป็นสถานะอะไร อะไรทำนองนี้ ซึ่งเป็นวิธีที่ถูกชัวร์ๆ แต่ถ้าเราเป็นนักฟิสิกส์เราไม่ได้ต้องการแค่ data พวกนั้น เราต้องการโมเดลทางคณิตศาสตร์ที่จะบอกเราว่าเกิดอะไรขึ้นในแต่ละสสาร … Continue reading

CQG+

The companion website to Classical and Quantum Gravity

Louk Rademaker's Physics site

Theoretical Condensed Matter Physics / Quantum Matter

quantum update

อัพเดท สาระน่ารู้ เทคโนโลยีควอนตัม และ ควอนตัมคอมพิวเตอร์

Shores of the Dirac Sea

A blog about physics... mostly.

The polymath blog

Massively collaborative mathematical projects

Quantum Frontiers

A blog by the Institute for Quantum Information and Matter @ Caltech

High Energy PhDs

A discussion of particle physics and strings

Tutanon

"Ever tried, ever failed, no matter. Try again, fail again, fail better." - Samuel Beckett

in theory

"Marge, I agree with you - in theory. In theory, communism works. In theory." -- Homer Simpson

Gowers's Weblog

Mathematics related discussions

What's new

Updates on my research and expository papers, discussion of open problems, and other maths-related topics. By Terence Tao

atomsofspacetime

Fay Dowker's website

Of Particular Significance

Conversations About Science with Theoretical Physicist Matt Strassler

ปีนป่าย

ปีนจากกะลา สู่โลกกว้างที่ ท้าทาย

Quendi in the UK

Love is All Around

ONGCHINA 's Blog

Chinese History and Culture, Travel.